Gerçek Safran Nasıl Anlaşılır? Görünüm, Koku ve Su Testi

Gerçek safranı anlamanın en pratik yolu ipliğin yapısına ve ılık sudaki davranışına bakmaktır. Gerçek safran ipliği bir ucu genişleyen boru ya da huni biçiminde, koyu kırmızı renkte, kuru ve kırılgandır. Ilık suya bırakıldığında suyu yavaş yavaş altın sarısına boyar, iplik ise kırmızı rengini uzun süre korur. Aşağıda bu ve diğer yöntemleri adım adım anlatıyoruz.

Safran nedir?

Safran, Crocus sativus adlı soğanlı bitkinin çiçeğindeki dişicik tepeciklerinin kurutulmasıyla elde edilir. Her çiçekten yalnızca üç iplik çıkar ve bunlar elle toplanır. Bir kilogram safran için çok sayıda çiçek gerekmesi, safranı dünyanın en değerli baharatlarından biri yapar. Türkiye’de Safranbolu adını bu bitkiden alır ve safran yüzyıllardır pilav, zerde ve tatlılarda kullanılır.

1. İpliğin şekline bakın

Bir ipliği beyaz bir kâğıda koyun ve yakından inceleyin. Gerçek safran ipliğinin bir ucu daralır, diğer ucu hafifçe genişleyip huni gibi açılır, kenarları tırtıklı olabilir. Düz, her yerinde aynı kalınlıkta ve parlak görünen iplikler şüphelidir. İpliklerin bir kısmının ucunda sarımsı açık renkli bir bölüm görülebilir; bu dişicik sapıdır ve az miktarda bulunması normaldir.

2. Ilık su testi

1. Bir bardağa ılık su koyun.
2. Birkaç safran ipliğini suya bırakın.
3. Gerçek safran suyu birkaç dakika içinde yavaşça altın sarısı renge boyar; renk ipliğin etrafından yayılarak açılır.
4. Taklit ya da boyalı iplikler suyu hemen kırmızıya ya da turuncuya boyar ve iplik kısa sürede rengini kaybedip solar.

3. Dokunma ve parmak testi

Islanmış bir ipliği iki parmağınız arasında ezin. Gerçek safran dağılmaz, parmağınızda sarı turuncu bir iz bırakır. Hemen eriyip kırmızı boya gibi yayılan ya da yağlı his veren iplikler şüphelidir.

4. Koku ve tat

Gerçek safranın kokusu kendine özgüdür: hafif tatlı, bal ve saman benzeri, biraz da metalik. Tadı ise tatlı değil, hafif acımsıdır. Şekerli bir tat, safranın şekerle ağırlaştırılmış olabileceğini düşündürür. Kokusuz safran ya çok eskimiştir ya da gerçek değildir.

5. Sık karşılaşılan taklitler

• Aspir (yalancı safran): Turuncu kırmızı, ince ve düz yapraklardır; suda turuncumsu renk verir. Ucu huni gibi açılmaz. Kendi başına ayrı bir üründür, ancak safran diye satılması yanıltıcıdır.
• Boyalı mısır püskülü ya da bitki lifleri: Suya konduğunda rengini hızla bırakır.
• Ağırlaştırılmış safran: Ağırlığı artırmak için yağ, şeker ya da nemle işlenmiş ipliklerdir; parlak ve yapışkan görünür.

6. Toz safrana dikkat

Toz safran, taklit ve karışımların en kolay saklandığı formdur; görünümüyle gerçeğini ayırt etmek neredeyse imkânsızdır. Güvendiğiniz bir kaynaktan almıyorsanız iplik safran tercih edin ve kullanacağınız zaman kendiniz ezin.

Etiket ve ambalajı kontrol edin

Safran genellikle gram ya da yarım gram gibi küçük miktarlarda, ışık geçirmeyen kutularda ya da koyu renkli küçük kaplarda satılır. Ambalajda ürün adı, net miktar, üretici ya da paketleyici bilgisi, parti numarası ve son kullanma tarihi bulunmalıdır. Açıkta, şeffaf poşetlerde ve etiketsiz satılan safranın kaynağını doğrulamak zordur.

Fiyat bir ipucudur

Safranın üretimi çok emek ister. Bu nedenle piyasa fiyatının çok altındaki “safran” ürünlerine temkinli yaklaşmak gerekir. Düşük fiyat çoğu zaman aspir, karışım ya da düşük kaliteli ürün anlamına gelir.

Safran nasıl saklanır?

Safranı ağzı sıkıca kapanan küçük bir cam kapta, ışık almayan, serin ve kuru bir yerde saklayın. Nem ve ışık hem rengini hem kokusunu hızla azaltır. Genel baharat saklama kuralları için baharat nasıl saklanır yazımıza bakabilirsiniz.

Kullanım ve dikkat

Mutfakta safranın çok az miktarı yeterlidir; birkaç iplik ılık suda ya da sütte bekletilip suyu yemeğe eklenir. Yemeklerde kullanılan miktarlar dışında, takviye amaçlı ya da yüksek miktarda kullanım düşünenler, özellikle hamileler, emzirenler, kronik rahatsızlığı olanlar ve düzenli ilaç kullananlar önce doktoruna danışmalıdır.

Karden Aktar ile iletişim

Baharat ve bitki çeşitlerimizi Ürün Listesi ve Katalog sayfalarında inceleyebilirsiniz. Toptan talepleriniz ve ürün bilgisi için 0312 397 71 54 numarasını arayabilir ya da iletişim sayfamızdan yazabilirsiniz.